Hulpvraagfraude (WhatsAppfraude / vriend-in-noodfraude)
Een crimineel doet zich via WhatsApp, sms, e-mail of een ander kanaal voor als een bekende en vraagt vanwege een verzonnen noodsituatie om snel geld over te maken. Soms wordt een bestaand account misbruikt en soms gebruikt de crimineel een nieuw nummer of vals account.
Wat moet u doen?
Bewaar het volledige gesprek, de gebruikte telefoonnummers, accountnamen, profielfoto en letterlijke hulpvraag. Noteer als wie de crimineel zich voordeed, welke persoonlijke informatie bekend was, wanneer u ontdekte dat het om fraude ging en welke links of betaalverzoeken zijn gestuurd.
Financiële schade
Neem contact op met de bank om te laten beoordelen of betalingen nog kunnen worden tegengehouden. Bewaar bankreferenties en informatie over eventuele bevroren rekeningen. Onder voorwaarden kunnen via de Procedure Niet-bancaire Fraude gegevens worden opgevraagd om civiele terugvordering te proberen. De Consumentenbond legt deze procedure stap voor stap uit en de Fraudehelpdesk kan u adviseren en de fraude registreren. Consumentenbond: 070 - 445 45 45 (ma-vr 9.00-17.30 uur). Fraudehelpdesk: 088 - 786 73 72 (ma, di, do, vr 9.00-12.00 en 13.00-15.30 uur; wo 13.00-15.30 uur).
Emotionele schade
Het misbruik van vertrouwen kan leiden tot schuldgevoel, schaamte en boosheid. De verantwoordelijkheid ligt bij de crimineel. Slachtofferhulp Nederland kan helpen. Zij bieden gratis en onafhankelijke ondersteuning. Telefoon: 0900 - 0101 (ma-vr 8.00-20.00 uur, za 10.00-17.00 uur).
Praktische hulp en tips
Waarschuw de persoon voor wie de crimineel zich voordeed en meld het gebruikte account bij het platform. Maak nooit geld over voordat u de bekende via een reeds bekend nummer hebt gebeld of persoonlijk hebt gesproken. Stel een controlevraag waarop alleen de echte bekende het antwoord weet.
Overig
Een tweede of derde betaalverzoek komt vaak voor. Stop verdere betalingen en bewaar nieuwe berichten.
Wat kan de politie voor u doen?
Bij aangifte registreert de politie wat er is gebeurd en beoordeelt zij of opsporing mogelijk is. Vooral bij online criminaliteit lukt het niet altijd om een dader te achterhalen of te vervolgen, bijvoorbeeld omdat deze anoniem blijft of in het buitenland zit. Toch is aangifte doen zinvol: het draagt bij aan het totaalbeeld van criminaliteit, kan worden gekoppeld aan andere zaken, en het proces-verbaal heeft u vaak nodig voor uw bank, verzekeraar of werkgever. Geld dat u bent kwijtgeraakt, krijgt u niet via de politie terug, maar bijvoorbeeld via uw bank of Kifid.
Heeft u aangifte gedaan? Via Mijn Slachtofferzaak kunt u de status van uw zaak volgen en inzien welke rechten en ondersteuning u als slachtoffer heeft.